Muốn quà bất ngờ tới tay suôn sẻ, hãy thanh toán đủ trước, chọn một người đồng hành biết chuyện ở gần người nhận, và dặn shop câu đầu tiên người giao sẽ nói khi gọi. Quà bất ngờ hỏng ít khi vì bị lộ, mà nhiều nhất là vì người nhận không nghe máy số lạ hoặc từ chối nhận vì nghĩ đó là lừa đảo.
Tình huống giả định: anh Minh ở TP. Hồ Chí Minh đặt quà kỷ niệm một năm quen nhau gửi bạn gái đang làm việc ở Khánh Hòa. Người giao gọi, cô ấy nghe "có đơn hàng thu tiền phí giao" thì cúp máy, vì đã từng nghe nhiều chuyện giả danh giao hàng. Quà phải mang về shop. Những bước dưới đây giúp tránh đúng tình huống đó.
Vì sao quà bất ngờ hay bị từ chối
Người nhận không đặt gì. Họ không chờ ai giao hàng, nên một cuộc gọi từ số lạ báo có đơn hàng nghe giống hệt các chiêu lừa đang lan truyền. Từ chối là phản xạ đúng của người cẩn thận.
Có thu tiền khi nhận. Chỉ cần người giao nhắc tới chuyện thu tiền, dù là phí giao, người nhận gần như chắc chắn nghi ngờ. Đây là lý do quà bất ngờ nên được trả đủ trước, gồm cả phí giao.
Không nói được tên người gửi. Bạn dặn giữ bí mật, người giao trả lời "em không biết ai gửi", người nhận càng thấy bất thường.
Gọi vào lúc không tiện. Đang họp, đang lái xe, đang ở viện. Người nhận cúp máy, người giao không gọi lại lần hai, quà quay về.
Địa chỉ không phải chỗ người nhận đang ở. Bạn ghi địa chỉ nhà, trong khi hôm đó người nhận đi làm. Quà bất ngờ thường được gửi theo trí nhớ của người đặt, chứ không theo lịch thật của người nhận.
Chọn số liên lạc: ba cách và khi nào dùng
Câu hỏi quan trọng nhất của một đơn quà bất ngờ là người giao sẽ gọi cho ai trước tiên.
| Cách | Ưu điểm | Nhược điểm | Hợp khi |
|---|---|---|---|
| Gọi thẳng người nhận | Đơn giản, giao nhanh | Dễ bị từ chối, mất yếu tố bất ngờ | Người nhận quen nhận hàng, không quá cảnh giác |
| Gọi người đồng hành trước | Giữ bí mật, người đồng hành dẫn người nhận ra | Cần người đồng hành chủ động, nghe máy đúng giờ | Quà quan trọng, người nhận cảnh giác |
| Gọi người đặt trước | Bạn tự gọi người nhận, giới thiệu người giao | Bạn phải trực máy, mất bất ngờ một phần | Bạn ở xa và không có ai đồng hành |
Với anh Minh, cách thứ hai là hợp nhất: nhờ một đồng nghiệp của bạn gái, người biết lịch làm việc của cô ấy, nhận cuộc gọi đầu và hẹn người giao ở sảnh công ty. Nếu không có ai như vậy, cách thứ ba vẫn tốt hơn cách thứ nhất: bạn gọi trước cho người nhận, nói "lát có người mang đồ tới cho em, anh gửi đấy", bất ngờ nằm ở món quà chứ không ở việc có người tới.
Câu người giao nên nói khi gọi
Câu đầu tiên quyết định người nhận có nghe tiếp hay không. Hãy soạn sẵn câu này, gửi shop và đề nghị chép lên phiếu giao. Câu tốt có ba phần: chào và nói tên người nhận, nói có quà, nói không thu tiền.
Câu mẫu: "Chào chị Thu, em giao một món quà tặng chị, đã thanh toán đủ, chị không phải trả gì. Chị đang ở đâu để em mang tới ạ?" Nếu bạn cho phép, thêm "Quà của anh Minh gửi". Nếu muốn giấu tên, thay bằng "Người gửi muốn để chị tự mở ra xem".
Tránh những từ dễ gây nghi ngờ: "đơn hàng", "mã vận đơn", "phí", "xác nhận thông tin", "cung cấp mã". Người giao quen nói theo cách giao hàng thường ngày, nên nếu không dặn, họ sẽ mở đầu bằng "Chị có đơn hàng…", câu dễ bị cúp máy nhất.
Nếu người nhận vẫn nghi, người giao có thể đề nghị gọi lại cho người gửi để xác nhận. Đó là lý do bạn cần trực máy trong khung giờ giao, kể cả khi đã nhờ người đồng hành.
Người đồng hành: nhờ ai, dặn gì
Người đồng hành là người biết chuyện, ở gần người nhận vào lúc giao. Chọn đúng người và dặn đúng việc thì gần như chắc chắn quà tới tay suôn sẻ.
- Chọn người biết lịch của người nhận hôm đó: đồng nghiệp, bạn cùng phòng, người nhà ở cùng.
- Báo người đồng hành tên shop, khung giờ giao và số người giao sẽ gọi, nếu shop cho biết trước.
- Dặn họ để điện thoại có chuông trong khung giờ đó và nghe số lạ.
- Thống nhất cách dẫn người nhận ra: hẹn ở sảnh, rủ xuống uống nước, hoặc tự nhận rồi mang vào.
- Nhờ họ báo bạn ngay khi quà tới, kèm một tấm ảnh nếu tiện.
- Cho họ biết bạn sẽ xử lý nếu có trục trặc, họ không phải tự trả tiền hay quyết định thay.
Nhớ cảm ơn người đồng hành, vì họ đã giúp bạn một việc không nhỏ. Nếu nhờ đồng nghiệp của người nhận, hãy cân nhắc quy định nơi làm việc: có nơi không cho nhận đồ cá nhân giờ hành chính, lúc đó nên hẹn giờ nghỉ trưa hoặc sau giờ làm.
Khi người nhận vắng, từ chối hoặc nghi ngờ
Sự cố với quà bất ngờ hay xảy ra trong mười phút đầu người giao tới nơi. Bảng dưới là việc bạn làm ngay.
| Sự cố | Làm gì ngay |
|---|---|
| Người nhận không nghe máy | Gọi người đồng hành; nếu không có, tự gọi người nhận, báo có người mang đồ tới |
| Người nhận cúp máy vì nghi lừa đảo | Bạn gọi trực tiếp, xác nhận quà của mình, sau đó nhờ người giao gọi lại |
| Người nhận không có ở địa chỉ | Hỏi người giao có thể chờ hoặc chuyển tới chỗ gần không; nếu không, gửi người đồng hành giữ hộ |
| Người nhận từ chối vì ngại | Gọi người nhận, nói rõ đây là quà, đã thanh toán; nếu vẫn từ chối, tôn trọng và thoả thuận với shop đưa quà về |
| Bảo vệ, lễ tân không cho người giao vào | Nhờ người nhận hoặc người đồng hành xuống lấy, không đề nghị người giao vượt quy định |
| Người giao lỡ nói tên người gửi | Không sao, bất ngờ vẫn nằm ở món quà; cảm ơn người giao và để quà được trao |
Ở tình huống người nhận từ chối vì ngại, đừng ép. Một món quà gây khó xử thì mất đi ý nghĩa. Hỏi shop chi phí và cách mang về, rồi tìm dịp khác trao tận tay.
Chọn ngày giờ giao cho quà bất ngờ
Với quà thường, giờ giao chỉ cần tiện cho người nhận. Với quà bất ngờ, giờ giao còn quyết định người đồng hành có mặt không, người nhận có tâm trạng đón quà không.
| Thời điểm | Được gì | Rủi ro |
|---|---|---|
| Sáng sớm trước giờ làm | Người nhận còn ở nhà, cả ngày vui | Người nhận vội, có thể không nghe máy |
| Giờ nghỉ trưa ở nơi làm | Có đồng nghiệp làm người đồng hành | Nơi làm việc có thể hạn chế khách |
| Cuối giờ chiều | Người nhận thong thả, dễ ra sảnh | Giờ cao điểm đường sá, dễ trễ |
| Buổi tối ở nhà | Không khí riêng tư, dễ bất ngờ trọn vẹn | Nhiều shop thu phụ phí hoặc không giao muộn |
| Đúng giờ kỷ niệm | Ý nghĩa nhất | Khó giữ đúng phút, nên chấp nhận một khung ngắn |
Anh Minh chọn giờ nghỉ trưa vì có đồng nghiệp của bạn gái làm người đồng hành. Nếu không có người đó, buổi tối ở nhà riêng sẽ hợp hơn, nhưng phải hỏi shop có giao giờ đó không và khung giờ chính xác là bao nhiêu.
Lúc nào nên tiết lộ trước một nửa
Không phải món quà nào cũng cần bất ngờ hoàn toàn. Với nhiều người, bất ngờ nằm ở việc mở hộp chứ không ở việc có người gõ cửa. Tiết lộ trước một nửa là cách nói với người nhận rằng sẽ có người mang đồ tới, nhưng không nói là gì.
Nên tiết lộ trước một nửa khi người nhận lớn tuổi, ít ra khỏi nhà, hay giật mình với khách lạ; khi người nhận đang ốm, đang ở bệnh viện hoặc đang có việc gấp; khi quà gửi tới nơi làm việc có quy định ra vào chặt; và khi bạn không có người đồng hành.
Câu tiết lộ có thể rất ngắn: "Chiều nay khoảng ba giờ có người mang đồ tới cho em, em để ý điện thoại nhé, đừng hỏi là gì." Người nhận có thời gian chuẩn bị, vẫn tò mò, và hầu như không bỏ lỡ cuộc gọi.
Ngược lại, chỉ nên giữ bất ngờ trọn vẹn khi có người đồng hành đáng tin, người nhận quen nhận hàng và nơi nhận không có quy định ra vào rắc rối. Đủ ba điều này, bạn mới yên tâm để người giao gõ cửa mà người nhận không hề hay biết trước.
Mẹo của người làm shop với đơn quà bất ngờ
Thanh toán đủ trước để người giao không phải nói về tiền. Người làm shop lâu năm thường khuyên đơn bất ngờ nên trả đủ, kể cả phí giao và phụ phí ngoài giờ nếu có. Người giao khỏi phải nhắc chuyện tiền, câu chào nghe đáng tin hơn hẳn.
Phiếu giao không ghi tên người gửi nếu khách dặn. Shop có thể dán phiếu bên trong túi, hoặc ghi "người gửi giấu tên". Bạn nên nhắc nếu muốn giữ bí mật, vì phiếu mặc định thường in tên người đặt.
Đặt khung giờ hẹp hơn đơn thường. Người làm shop thường đề nghị khung một tiếng thay vì hai, để người đồng hành dễ canh giờ.
Có sẵn câu trả lời khi bị hỏi "ai gửi". Dặn người giao một câu thống nhất, như "người gửi muốn chị tự mở ra xem", thay vì để họ lúng túng nói "em không biết".
Báo người đặt ngay khi giao xong. Với quà bất ngờ, người đặt thường hồi hộp chờ tin. Shop chu đáo sẽ nhắn một dòng kèm ảnh món quà ở nơi nhận ngay khi xong, bạn khỏi phải gọi hỏi người nhận và làm lộ chuyện.
Câu hỏi thường gặp
Có nên để người nhận trả phí giao khi gửi quà bất ngờ không?
Không nên. Chỉ cần người giao nhắc tới tiền, người nhận rất dễ nghĩ đây là lừa đảo và từ chối. Hãy thanh toán đủ cả tiền hàng lẫn phí giao trước, rồi dặn shop báo người giao rằng đơn này không thu bất kỳ khoản nào.
Muốn giấu tên người gửi thì người nhận có dám nhận không?
Nhiều người vẫn nhận nếu câu mở đầu rõ ràng là quà tặng, đã thanh toán. Nhưng giấu tên khiến người cảnh giác càng dè dặt. Nếu muốn giấu, nên có người đồng hành ở cạnh người nhận để trấn an, hoặc để lời giải đáp nằm trong thiệp.
Người nhận từ chối thì quà có mất không?
Thường quà được mang về shop, có thể phát sinh phí giao lại hoặc phí chở về. Món tươi và bánh khó giữ tới lần giao sau. Hãy hỏi shop cách xử lý trường hợp này ngay từ lúc đặt và ghi vào tin chốt đơn.
Nhờ đồng nghiệp người nhận làm người đồng hành có ổn không?
Ổn nếu người đó thân với người nhận và nơi làm việc cho phép nhận đồ cá nhân. Hãy hẹn giờ nghỉ trưa hoặc cuối giờ, tránh lúc họp. Người đồng hành chỉ nên nghe máy và dẫn người nhận ra, không cần trả tiền hay ký nhận thay.
Quà bất ngờ gửi người đang ở bệnh viện có được không?
Được nhưng nên tiết lộ trước một nửa và hỏi người nhà về giờ thăm, quy định của khoa. Người bệnh không nên bị gọi dậy bất ngờ, và nhiều nơi không cho người giao vào phòng. Người nhà ra sảnh nhận là cách nhẹ nhàng nhất.