SieuQua.comSiêu Quà
Mở shop quà online

Khách huỷ đơn quà: chính sách huỷ, giữ cọc và hoàn tiền cho shop online nhỏ

Cách shop quà online viết chính sách huỷ theo tiến độ đơn: huỷ trước khi mua nguyên liệu, khi đã làm, khi đã giao; giữ cọc thế nào cho công bằng và hoàn tiền ra sao.

A Vietnamese man sitting at a cafe table with a half-finished photo cake box and a phone face down, seen from behind, rainy window light, muted grey and raspberry tones

Shop quà online nên có chính sách huỷ chia theo tiến độ đơn: huỷ trước khi mua nguyên liệu thì hoàn đủ, huỷ khi đã mua hoặc đã làm thì giữ phần chi phí đã bỏ ra, huỷ khi quà đã xuất phát thì tính thêm phí giao. Chính sách phải viết sẵn, công bố trước khi khách đặt và áp dụng như nhau; còn khi lỗi thuộc về shop, khách được huỷ mà không mất gì.

Tình huống để hình dung: anh Khoa có tiệm bánh nhỏ ở Hải Phòng, nhận bánh in ảnh giao tận nơi. Một khách cọc rồi nhắn huỷ khi bánh đã in ảnh xong, nói rằng tiệc đã đổi ngày. Bánh in ảnh người lạ thì không bán lại được. Anh muốn giữ cọc nhưng ngại mang tiếng, cũng không biết giữ bao nhiêu là đúng. Phần dưới giúp anh, và bạn, viết một chính sách mà khách đọc thấy hợp lý.

Vì sao phải viết chính sách huỷ trước đơn đầu tiên

Shop không có chính sách viết sẵn sẽ quyết định chuyện huỷ theo tâm trạng: khách quen thì bỏ qua, khách lạ thì giữ cọc, hôm bận thì khó tính hơn hôm rảnh. Khách không biết những điều đó, họ chỉ thấy mình bị đối xử khác người khác. Một chính sách cố định giúp bạn trả lời nhanh, công bằng, và không phải tự thuyết phục mình mỗi lần.

Chính sách viết sẵn còn là thứ bảo vệ bạn khi có tranh chấp. Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023 yêu cầu người bán từ xa cung cấp cho khách điều kiện, phương thức đổi trả và quy trình xử lý việc chấm dứt hợp đồng (Điều 37). Thông tin này phải có trước khi khách đặt, không phải nói ra sau khi khách xin huỷ.

Điều 25 của luật này cũng liệt kê những điều khoản không được đưa vào hợp đồng, điều kiện giao dịch chung với người tiêu dùng, trong đó có điều khoản hạn chế, loại trừ trách nhiệm của người bán, hạn chế quyền khiếu nại của khách, hay quy định chế tài theo hướng bất lợi hơn cho khách. Câu kiểu "đã cọc là không hoàn trong mọi trường hợp" vì vậy vừa làm khách khó chịu, vừa dễ bị coi là không có giá trị.

Mốc huỷ theo tiến độ đơn

Cách công bằng nhất là gắn khoản giữ lại với chi phí shop đã thật sự bỏ ra tại thời điểm khách huỷ. Bảng dưới là khung để bạn điền tỷ lệ của shop mình:

Khách huỷ khiShop đã bỏ raXử lý tiền gợi ý
Chưa mua nguyên liệu, còn xa ngày giaoGần như chưa gìHoàn đủ tiền đã nhận
Đã mua nguyên liệu dùng lại đượcTiền nguyên liệu nhưng bán được cho đơn khácHoàn đủ hoặc giữ một phần nhỏ nếu đã báo trước
Đã mua nguyên liệu riêng cho đơnNguyên liệu không dùng lại đượcGiữ phần tương ứng nguyên liệu đó, hoàn phần còn lại
Đã làm xong, hàng làm riêngNguyên liệu và công làmGiữ phần lớn hoặc toàn bộ cọc, đề nghị giao cho khách nếu khách muốn
Quà đã xuất phátNguyên liệu, công làm, phí giaoNhư trên, cộng phí giao đã phát sinh

Viết bảng này bằng lời thường trên trang bán, kèm tỷ lệ cụ thể của shop. Khi khách huỷ, chỉ cần chụp đúng dòng tương ứng và nói đơn đang ở bước nào. Khách dễ chấp nhận một quy tắc đã đọc từ trước hơn là một con số đưa ra lúc đang căng thẳng.

Trường hợp anh Khoa rơi vào dòng thứ tư. Anh giữ cọc, nhưng đề nghị giao bánh cho khách dùng vào buổi tối như một bữa tráng miệng gia đình. Khách nhận bánh, không phàn nàn, và đặt lại bánh cho ngày tiệc mới.

Hàng có sẵn và hàng làm riêng: hai mức khác nhau

Hàng có sẵn bán lại được. Hộp quà khô đóng sẵn, giỏ theo mẫu cố định: khách huỷ thì bạn bán cho người khác. Giữ cọc nặng tay với loại này dễ bị coi là không thiện chí. Nên hoàn đủ hoặc giữ rất ít.

Hàng làm riêng không bán lại được. Bánh in ảnh, quà khắc tên, giỏ theo yêu cầu riêng: khi đã làm, chỉ khách đó dùng được. Đây là lý do hợp lý để nhận cọc lớn hơn và giữ cọc khi huỷ muộn.

Ghi rõ đơn thuộc loại nào lúc chốt đơn. Một dòng trong tin nhắn chốt: "Đơn này là hàng làm riêng, áp dụng mốc huỷ cho hàng làm riêng". Tránh việc khách nghĩ mình mua hàng có sẵn.

Đặt mốc "bắt đầu làm" rõ ràng. Báo khách thời điểm shop bắt đầu làm, ví dụ sau khi khách duyệt phác thảo. Trước mốc đó khách còn huỷ nhẹ nhàng được.

Không tính công làm khi chưa làm. Nếu khách huỷ đúng hôm giao nhưng bạn chưa bắt tay làm, chỉ giữ phần nguyên liệu đã mua riêng. Đếm đúng cái đã bỏ ra là cách giữ uy tín.

Khi lỗi thuộc về shop: khách huỷ không mất gì

Chính sách giữ cọc chỉ áp dụng khi khách đổi ý. Nếu khách huỷ vì shop báo không giao kịp giờ, vì quà không giống mô tả, vì shop báo sai giá hay sai món, thì khách nên được hoàn đủ. Giữ cọc trong những trường hợp này là bắt khách trả cho lỗi của shop.

Luật cũng đi theo hướng đó. Theo Điều 38 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023, khi người bán từ xa cung cấp không chính xác hoặc không đầy đủ các thông tin bắt buộc, khách có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng trong 30 ngày kể từ khi giao kết mà không phải trả chi phí nào, trừ phần hàng đã sử dụng. Người bán phải hoàn tiền trong 30 ngày kể từ khi khách tuyên bố chấm dứt, theo phương thức khách đã thanh toán, trừ khi khách đồng ý cách khác.

Với shop quà, "thông tin không chính xác" có thể đơn giản là trang ghi giao trong ngày mà thật ra không làm được, hay ghi giỏ có sáu món mà chỉ có bốn. Đây là lý do nữa để trang bán chỉ ghi những gì bạn chắc làm được.

Cũng có trường hợp hai bên cùng có phần: khách đổi giờ sát nút và shop không sắp xếp được. Lúc này đừng cố tìm ai đúng ai sai; đưa ra hai lựa chọn rõ ràng, như giao khung gần nhất còn trống hoặc huỷ và chỉ giữ phần nguyên liệu đã mua riêng, rồi để khách chọn.

Tin nhắn mẫu khi khách báo huỷ

Khách báo huỷ thường đang có chuyện: tiệc đổi ngày, người nhận đi vắng, kế hoạch đổ vỡ. Trả lời nhanh, rõ, không trách móc. Ba mẫu dùng cho ba trường hợp:

  • Huỷ sớm, hoàn đủ: "Dạ shop đã huỷ đơn giỏ quà giao ngày 12 của bạn. Vì shop chưa chuẩn bị nguyên liệu nên shop hoàn đủ tiền cọc qua đúng tài khoản bạn đã chuyển, trong hôm nay. Shop gửi ảnh xác nhận chuyển khoản ngay khi xong."
  • Huỷ muộn, giữ một phần: "Dạ đơn bánh của bạn shop đã in ảnh và làm xong phần cốt bánh theo yêu cầu riêng. Theo mốc huỷ shop đã gửi lúc chốt đơn, shop xin giữ phần cọc tương ứng chi phí đã làm, hoàn lại phần còn lại. Nếu bạn muốn, shop vẫn giao bánh để gia đình dùng, không tính thêm."
  • Đề nghị dời thay vì huỷ: "Dạ nếu tiệc chỉ đổi ngày, shop có thể giữ đơn và đổi sang ngày mới, không mất cọc. Bạn báo shop ngày giờ mới giúp nhé, shop kiểm tra khung giờ rồi xác nhận lại."

Mẫu thứ ba nên được đưa ra trước khi khách chính thức huỷ. Nhiều đơn "huỷ" thật ra chỉ là dời ngày, và khách thường không biết shop sẵn sàng dời. Một câu hỏi "bạn muốn huỷ hẳn hay dời sang ngày khác" giữ lại được không ít đơn.

Hoàn tiền đúng cách

Hoàn tiền chậm hay sai kênh là cách nhanh nhất biến một khách huỷ đơn bình thường thành một khách phàn nàn công khai. Các bước dưới giữ cho việc hoàn tiền sạch sẽ:

  1. Xác nhận lại với khách số tiền hoàn và lý do bằng tin nhắn, kèm dòng chính sách áp dụng.
  2. Hoàn qua đúng phương thức khách đã thanh toán, trừ khi khách đề nghị cách khác bằng tin nhắn.
  3. Hoàn sớm nhất có thể; nên đặt mốc trong chính sách, ví dụ trong một đến hai ngày làm việc, nhanh hơn nhiều mức tối đa luật cho phép.
  4. Gửi ảnh xác nhận chuyển khoản cho khách ngay sau khi chuyển.
  5. Ghi vào sổ đơn: ngày huỷ, ở bước nào, giữ bao nhiêu, hoàn bao nhiêu, ngày hoàn.
  6. Nếu giữ lại một phần, ghi rõ khoản đó tương ứng chi phí gì, để khi khách hỏi lại vẫn trả lời được.

Đừng hoàn tiền bằng cách trừ vào đơn sau nếu khách không đồng ý. Phiếu giảm giá cho lần sau là cách hay để giữ khách, nhưng chỉ khi đó là lựa chọn thêm, không phải thay cho tiền hoàn.

Khách không nghe máy, không nhận hàng: phòng hơn chữa

Nhận cọc với khách mới và đơn làm riêng. Cọc không phải để phạt khách mà để chắc đơn có thật. Khách đã cọc hiếm khi biến mất.

Xác nhận lại đơn trước ngày giao. Một tin nhắn hôm trước: "Shop xác nhận giao giỏ quà ngày mai khung 15:00–17:00 tới địa chỉ…, bạn kiểm tra giúp shop". Khách định huỷ sẽ nói ngay lúc này, khi bạn chưa làm.

Có số liên lạc của cả người đặt và người nhận. Người đặt không nghe máy thì vẫn hỏi được người nhận có ở nhà không, và ngược lại.

Ghi lại mọi lần liên hệ. Giờ gọi, giờ nhắn, nội dung. Khi phải giữ cọc vì khách không nhận hàng, đây là thứ bạn đưa ra.

Giữ thái độ bình thường với khách đã huỷ. Người huỷ hôm nay có thể là người đặt lại tuần sau. Một lời chào và câu "shop vẫn ở đây khi bạn cần" đáng giá hơn mọi lời giải thích về chính sách.

Đặt giới hạn chờ. Ghi trong chính sách: người giao chờ tối đa bao nhiêu phút, sau đó quà mang về và đơn được xử lý như huỷ muộn. Người giao cũng có giờ cho đơn khác.

Câu hỏi thường gặp

Shop quà có được giữ toàn bộ tiền cọc khi khách huỷ không?

Chỉ nên giữ phần tương ứng chi phí shop đã thật sự bỏ ra và đã báo trước trong chính sách. Với hàng làm riêng đã làm xong, giữ toàn bộ cọc thường hợp lý. Với hàng có sẵn bán lại được, giữ cọc nặng tay dễ bị coi là không thiện chí.

Khách huỷ vì shop giao không kịp giờ thì xử lý thế nào?

Hoàn đủ tiền khách đã trả. Đây là lỗi của shop, không phải khách đổi ý. Nên xin lỗi và hoàn ngay, không đề nghị trừ vào đơn sau trừ khi khách muốn vậy.

Hoàn tiền cho khách trong bao lâu là hợp lý?

Càng nhanh càng tốt, lý tưởng trong ngày hoặc một hai ngày làm việc. Luật cho mức tối đa 30 ngày trong trường hợp khách chấm dứt hợp đồng vì người bán cung cấp thông tin sai hoặc thiếu, nhưng shop để khách chờ lâu sẽ mất khách dù vẫn đúng luật.

Có nên ghi "không hoàn cọc trong mọi trường hợp" lên trang bán không?

Không nên. Câu này làm khách ngại đặt, và khi lỗi thuộc về shop thì nó cũng không đứng vững. Nên viết mốc huỷ cụ thể theo tiến độ đơn, nói rõ trường hợp nào hoàn đủ, trường hợp nào giữ một phần.

Khách xin dời ngày giao thay vì huỷ thì có tính phí không?

Nếu quà chưa làm hoặc làm được lại, nên dời miễn phí khi còn khung giờ. Nếu đồ tươi đã làm xong không giữ được tới ngày mới, giải thích và tính phần nguyên liệu phải làm lại, báo trước khi khách quyết.

Khách không nhận hàng, không nghe máy thì có được giữ cọc không?

Nếu shop đã giao đúng hẹn, đã liên hệ nhiều lần có ghi lại, và chính sách đã công bố giới hạn chờ, thì xử lý như huỷ muộn là hợp lý. Vẫn nên nhắn khách một lần nữa, để ngỏ khả năng giao lại.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138